James Arthur Baldwin-Kimdir-Hayatı-Biyografisi

( 2 Ağustos 1924, New York kenti, ABD – 30 Kasım 1987, St. Paul de Vence, Fransa),

romancı, denemeci ve oyun yazarı. ABD’deki ırk ilişkilerini işleyerek Siyahların sözcüsü olmuştur. Yoksul bir ailenin dokuz çocuğundan en büyüğü olan Baldwin, New York’ta, Siyah azınlığın oturduğu Harlem’de büyüdü. 14- 16 yaşlan arasında okuldan artan zamanla- nnda küçük bir kilisede vaizlik yaptı. İlk ve belki de en güzel romanı olan yarı otobiyografik Go Tell İt on the Mountain (1953; Git Onu Dağlara Söyle) ile Evangelist bir kadını konu alan The Amen Corner (1955; Dua Köşesi) adlı oyunu yaşamının bu dönemini anlatır.Ortaöğrenimini bitirdikten sonra düşük ücretli işlere girip çıktı; kendi kendini eğitmeye çalıştı; bir yandan da New York’ un bohem mahallesi Greenwich Village’da edebiyat çevreleriyle tanıştı. Bu hareketli dönemin ardından 1948’de New York’tan aynlarak sekiz yıl Paris’te yaşadı. İkinci romanı Giovanni’s Room’da (1956; Giovanni’nin Odası, 1964) beyazların dünyası ile bir erkek ve bir kadına duyduğu iki sevgi arasında bocalayan “Paris’te bir Amerika’lı”yı anlatır. Bu iki romanın arasındaki yıllarda, denemelerini topladığı Notes of a Native Son (1955; Bir Yerli Çocuğun Karalamaları) adlı yapıtı yayımlandı.Baldwin 1957’de ABD’ye dönerek o sırada ülkesinde hızla yayılan insan hakları mücadelesine etkin bir biçimde katıldı. Nobody Knows My Name (1961; Kimse Bilmez Adımı), ABD’de ırk ilişkilerinin karmaşık gelişimini araştırdığı bir denemeler kitabıdır. Bir New York mahallesinde yaşayan insanların cinsel ve ırksal sorunlarını inceleyen Another Country (1962; Kara Yabancı, 1970) adlı romanı da aynı tema çevresinde gelişir.The New Yorker dergisi, 17 Kasım 1962 tarihli sayısının hemen tümünü Baldwin’in ayrılıkçı Siyah Müslüman hareketini ve insan hakları mücadelesinin başka yönlerini ele aldığı uzun bir makalesine ayırdı. Bu makale, The Fire Next Time (1963; Gelecek Sefere Cehennem) adıyla kitap halinde yayımlanarak en çok satan kitaplar listesine girdi. Irkçı baskıları ağır bir dille eleştirdiği Bluesfor Mister Charlie (Mister Charlie İçin Şarkılar) adlı oyunu 1964’te Broadway’de oynandı. (Mister Charlie Siyahların beyaz adam için kullandıkları bir terimdir.) 1965’te, 10 yıl önce yazdığı The Amen Corner New York’ta sahnelendi. Kısa öykülerden oluşan Going to Meet the Man (1965; Buluşmaya Gitmek) adlı kitabının ardından, Tell Me How Long the Train’s Been Gone (1968; Ne Zaman Gitti Tren, 1973), Beale Street Could Talk (1974; Sokağın Dili Olsa, 1974) ve Just Above My Head (1979; Başımın Hemen Üzerinde) yayımlandı. 1960-84 arasında birçok kez Türkiye’ye gelen Baldwin, Blues for Mister Charlie ve Tell Me How Long the Train’s Been Gone’ı burada yazdı. Ayrıca John Herbert’in Of Fortune and Men’s Eyes adlı oyununu 1970’te Düşenin Dostu adıyla Gülriz Sururi- Engin Cezzar Tiyatrosu’nda sahneye koydu.

Yorumunuzu bırakın