Sözde Özne

Geçişli edilgen çatılı eylemlerle kurulu cümlelerde belirtisiz nesne görevindeki öğedir. Bu tür eylemlerle kurulu cümleler­de özne nesneye geçerek, nesne özne göre­vini üstlenmiştir.

Örnekler:

“Ev onarıldı.” cümlesinde yüklem geçişli ve edilgen çatılıdır. Ev sözcüğü gerçekte söylenmeyen öznenin yerini alarak sözde özne görevini almıştır.

“Kitap okundu” cümlesinde yüklem ge­çişil edilgen

çatılıdır. Kitap sözcüğü ger­çekte söylenmeyen öznenin

yerini alarak sözde özne görevini almıştır.

Başka örnekler de verelim.

Ufuk ödevini yaptı. Ödev      yapıldı.
Gerçek özne       Y         Sözde özne   Y
Ayşe, çamaşır yıkadı.    Çamaşır yıkandı.

Gerçek özne             Y     Söde özne      Y

Hüseyin ayakkabısını boyadı

Gerçek özne                       Y

Ayakkabı boyandı.

Sözdeözne   Y

Orhan otomobilini sattı.
Gerçek özne                Y
Otomobil satıldı.

Sözdeözne       Y

Yorumunuzu bırakın